5× Sit-to-Stand — 5xSTS
Czas pięciu wstań z krzesła — pomiar siły funkcjonalnej kończyn dolnych.
Test i interpretacja
Prześledź test i interpretację
Zapisz warunki próby (grupa wieku, pomoc do chodu) — interpretacja jest celowo ostrożna i zależy od kontekstu.
Raport zawiera wynik, identyfikator i kod weryfikacyjny.
5× Sit-to-Stand jest testem funkcjonalnym, w którym mierzy się czas potrzebny do wykonania pięciu kolejnych wstań z krzesła i powrotów do siadu. Test jest krótki, ale wymaga siły, szybkości ruchu, równowagi i koordynacji.
Do czego służy?
5xSTS może być stosowany w rehabilitacji neurologicznej, geriatrycznej i ortopedycznej do oceny mobilności funkcjonalnej i monitorowania zmian podczas terapii.
Jak rozumieć wynik?
Wynikiem jest czas w sekundach. Zwykle krótszy czas oznacza sprawniejsze wykonanie zadania, a dłuższy — większe trudności funkcjonalne.
Nie ma jednego progu, który byłby prawidłowy dla wszystkich pacjentów. Wartości graniczne opisywane w badaniach są zależne od wieku, rozpoznania i populacji.
Co ocenia 5xSTS?
Test integruje:
- funkcjonalną siłę kończyn dolnych,
- szybkość wstawania,
- kontrolę posturalną,
- koordynację przejścia siad–stanie,
- zdolność do powtarzania ruchu bez używania rąk, jeżeli tak zakłada protokół.
Jak interpretować wynik?
Najbardziej wiarygodna jest interpretacja względem:
- własnego wyniku początkowego pacjenta,
- norm lub progów właściwych dla konkretnej populacji,
- sposobu wykonania próby,
- innych testów, takich jak TUG, 10MWT lub testy równowagi.
Sam długi czas nie rozstrzyga, czy przyczyną jest osłabienie, ból, zaburzenie równowagi czy spowolnienie ruchowe.
Co może wpłynąć na wynik?
Jak porównywać kolejne pomiary?
Powtarzaj test na krześle o tej samej wysokości i z tym samym ułożeniem kończyn górnych. Zapisuj sprzęt pomocniczy, potrzebę asekuracji i każde odstępstwo od protokołu.
Jak wykonać ocenę?
Najważniejsze ograniczenia
- Istnieją różne warianty protokołu.
- Wysokość krzesła może istotnie zmieniać wynik.
- Test nie jest czystym pomiarem siły mięśniowej.
- Progi ryzyka upadku lub niepełnosprawności są populacyjnie zależne.
Jak liczony jest wynik?
5xSTS = czas wykonania pięciu pełnych cykli siad–stanie–siad [s]
Źródła naukowe i konsorcja
- Bohannon RW. Reference values for the five-repetition sit-to-stand test: a descriptive meta-analysis of data from elders.
- Rehabilitation Measures Database. Five Times Sit to Stand Test.