MoCA — Montreal Cognitive Assessment — MoCA
Interpretator sumy 0–30 z oficjalnego arkusza MoCA — czulsza od MMSE w wykrywaniu łagodnych zaburzeń poznawczych.
MoCA jest krótkim narzędziem przesiewowym służącym do oceny kilku obszarów funkcji poznawczych. Zostało zaprojektowane z myślą o większej czułości na łagodniejsze zaburzenia poznawcze niż klasyczne krótkie testy przesiewowe. Wynik nie rozpoznaje samodzielnie łagodnych zaburzeń poznawczych, otępienia ani ich przyczyny.
Na stronie FizjoEvidence nie należy publikować arkusza MoCA, instrukcji ani zadań. Interpretator może dotyczyć wyłącznie wyniku uzyskanego z legalnie użytej oficjalnej wersji, o ile sposób elektronicznego wykorzystania jest zgodny z aktualnymi warunkami MoCA Cognition.
Do czego służy?
MoCA może być elementem:
- oceny osoby zgłaszającej pogorszenie funkcji poznawczych,
- przesiewu łagodniejszych deficytów,
- szerszej diagnostyki neurologicznej lub geriatrycznej,
- obserwacji zmian w czasie.
Nie powinna kończyć diagnostyki, jeżeli wynik jest prawidłowy, ale wywiad wyraźnie wskazuje na pogorszenie funkcjonowania.
Jak rozumieć wynik?
Pełna MoCA daje maksymalnie 30 punktów. Wyższy wynik oznacza lepsze wykonanie zadań objętych testem.
W klasycznej interpretacji często stosuje się próg 26/30, ale nie jest on uniwersalny. Wiek, edukacja, język, kultura i badana populacja mogą istotnie zmieniać optymalny punkt odcięcia.
Co ocenia MoCA?
Narzędzie obejmuje zadania dotyczące m.in.:
- funkcji wykonawczych i wzrokowo-przestrzennych,
- pamięci i odroczonego przypominania,
- uwagi i pamięci roboczej,
- języka,
- abstrakcji,
- orientacji.
MoCA jest przesiewem, a nie pełnym profilem neuropsychologicznym.
Korekta za edukację
W standardowej pełnej wersji przewidziana jest korekta edukacyjna zgodna z oficjalną instrukcją. Interpretator powinien stosować ją wyłącznie dokładnie w sposób określony dla używanej wersji i nigdy nie przekraczać maksymalnego wyniku 30 punktów.
Jak interpretować wynik poniżej progu?
Wynik poniżej często stosowanego punktu odcięcia oznacza potrzebę odniesienia rezultatu do obrazu klinicznego. Nie jest automatycznym rozpoznaniem MCI ani otępienia.
Należy rozważyć wpływ:
- poziomu edukacji,
- języka i kultury,
- niedosłuchu lub zaburzeń widzenia,
- depresji, lęku i zmęczenia,
- leków,
- ostrego stanu somatycznego,
- zaburzeń mowy lub ruchu.
Jak porównywać kolejne pomiary?
Powtarzanie identycznej wersji może powodować efekt uczenia się. Jeżeli oficjalny system przewiduje wersje alternatywne, należy używać ich zgodnie z instrukcją. Zawsze zapisuj wersję testu i warunki wykonania.
Jak wykonać ocenę?
Najważniejsze ograniczenia
- MoCA jest przesiewem, nie diagnozą.
- Jeden próg nie jest optymalny dla wszystkich populacji.
- Wynik jest zależny od języka i edukacji.
- Powtarzanie może poprawiać rezultat przez efekt uczenia się.
- Interpretacja samych podskal nie zastępuje badania neuropsychologicznego.
Jak liczony jest wynik?
MoCA = suma punktów z oficjalnego arkusza, maksymalnie 30
Ewentualna korekta edukacyjna musi być zastosowana dokładnie według instrukcji konkretnej wersji.
Źródła naukowe i konsorcja
- Nasreddine ZS i wsp. The Montreal Cognitive Assessment, MoCA: a brief screening tool for mild cognitive impairment.
- MoCA Cognition. Official administration, scoring, permission and certification guidance.
- Meta-analizy trafności diagnostycznej MoCA w łagodnych zaburzeniach poznawczych i otępieniu.
MoCA jest narzędziem chronionym. Oficjalne zasady zabraniają umieszczania testu i instrukcji na publicznej stronie internetowej oraz ograniczają tworzenie elektronicznych materiałów związanych z MoCA. FizjoEvidence powinno uzyskać odpowiednią zgodę przed utrzymywaniem publicznego elektronicznego interpretatora, jeżeli jego forma wchodzi w zakres tych ograniczeń.