Przezskórna elektrostymulacja w bólu krzyża: dawka ma znaczenie, lecz pewność pozostaje niska

Sprzeczne wyniki elektroterapii mogą częściowo wynikać z używania zbyt słabego bodźca. Nowsza metaanaliza sprawdziła nie tylko średni efekt, ale także parametry dawkowania.

Do przeglądu włączono 29 badań. Analizowano częstotliwość, liczbę sesji, położenie elektrod i przede wszystkim intensywność odczuwaną przez pacjenta.

Bez uwzględnienia dawki nie wykazano istotnego efektu przeciwbólowego. Wyraźnie odczuwalna, na bieżąco zwiększana intensywność wiązała się z większym efektem niż bodziec zbyt słaby.

W przezskórnej elektrostymulacji ciekawy jest sygnał dotyczący dawki: zabieg odczuwany wyraźnie przez pacjenta wypadał inaczej niż stymulacja zbyt słaba. To przypomina, że samo zaznaczenie w karcie 'zastosowano elektrostymulację' nie opisuje realnej interwencji. Jednocześnie niska pewność dowodów nie pozwala traktować znalezionej zależności jako gotowej recepty. Najbardziej rozsądne zastosowanie to krótkotrwała modulacja bólu, która ma ułatwić ruch, sen lub ćwiczenia, a nie obietnica leczenia strukturalnej przyczyny bólu krzyża.

Przy takich interwencjach szczególnie łatwo pomylić efekt kontekstu terapii z efektem specyficznym urządzenia lub techniki. Dlatego najbardziej informacyjne są porównania z wiarygodną procedurą pozorowaną albo z aktywnym leczeniem o podobnej intensywności kontaktu.

Pewność dowodów była niska z powodu ryzyka błędu i dużej niejednorodności. Wynik nie czyni elektroterapii podstawą leczenia, ale pokazuje, że niedawkowana procedura nie jest uczciwym testem metody.