Mikroprądy w uszkodzeniach stożka rotatorów: przewaga nad TENS w małej próbie, lecz raportowanie ogranicza interpretację
U osób z częściowym uszkodzeniem stożka rotatorów mikroprądy połączone z ćwiczeniami dawały po roku lepsze wyniki bólu i sprawności niż TENS połączony z tym samym programem ruchowym. Badanie nie pozwala jednak określić, czy którykolwiek z tych zabiegów wnosi korzyść ponad same ćwiczenia. Dodatkowej ostrożności wymaga niespójne przedstawienie jednej ze skal wynikowych w pełnym tekście.
Próbę opublikowano 2 października 2026 r. w Healthcare. Po badaniu klinicznym i ultrasonografii 42 osoby losowo przydzielono do dwóch grup po 21 uczestników. Każda otrzymała 15 sesji w ciągu trzech tygodni oraz identyczny program kinezyterapii, kontynuowany w domu. W jednym ramieniu stosowano przezskórną elektryczną stymulację nerwów, czyli TENS, a w drugim mikroprądową stymulację nerwowo-mięśniową, oznaczaną przez autorów jako MENS. Różniły się nie tylko natężenie i częstotliwość, lecz także czas zabiegu oraz rozmieszczenie elektrod. Oceny prowadzono po 1, 3, 6 i 12 miesiącach, bez utraty uczestników.
Po trzech miesiącach nie wykazano przewagi jednego programu nad drugim; późniejsze porównania przemawiały za mikroprądami. Po roku ból w numerycznej skali 0–10 był średnio o 2,33 punktu niższy w grupie MENS, z 95-procentowym przedziałem ufności od 1,68 do 2,99 punktu na korzyść tej grupy. Niższa punktacja oznacza mniejszy ból. Autorzy raportują też korzystniejsze wyniki Shoulder Pain and Disability Index — kwestionariusza bólu i ograniczeń funkcji barku — oraz mniejszą progresję wymiaru uszkodzenia w USG.
Dlaczego to ważne
To porównanie dwóch pakietów leczenia, w których ćwiczenia występowały w obu ramionach. Poprawa wewnątrz każdej grupy nie wystarcza do przypisania jej elektroterapii. Dodatkowo odmienne ustawienie elektrod i czas ekspozycji utrudniają sprowadzenie porównania wyłącznie do rodzaju prądu. Ocena redakcyjna: niewielka próba może dostarczyć interesującego sygnału, ale nie uzasadnia uznania mikroprądów za preferowany dodatek do rehabilitacji wszystkich częściowych uszkodzeń ścięgien.
W tabelach podskalę bólu SPADI oznaczono jako 0–50, choć opisane średnie wartości początkowe przekraczają tę granicę. Bez wyjaśnienia sposobu przeliczenia punktów trudno niezależnie ocenić rozmiar efektu i jego relację do progów ważnej poprawy klinicznej. Tę niespójność należy odróżnić od wyniku numerycznej skali bólu, której zakres opisano jednoznacznie. Również niewielkie różnice wymiarów w USG wymagają ostrożności ze względu na zależność pomiaru od wykonującego badanie; sam obraz nie potwierdza mechanizmu regeneracji przypisywanego mikroprądom.
Znaczenie dla praktyki
Publikacja może być punktem wyjścia do rozmowy o różnicy między skutecznością całego programu a wartością jego pojedynczego składnika. Do oceny dodatkowej wartości MENS potrzebne byłoby również ramię z samą kinezyterapią, a do rozstrzygnięcia swoistego działania prądu — odpowiednia kontrola pozorowana i porównywalny czas terapii.
Na obecnym etapie pozostają dwa osobne pytania: czy obserwowany efekt bólowy odtwarza się w większych próbach oraz jak dokładnie raportowano podskale SPADI. Bez ich wyjaśnienia badanie nie daje wystarczającej podstawy do obietnic odbudowy ścięgna ani do automatycznej zmiany organizacji leczenia.
Otwórz źródło pierwotne