Wróć do wydania
Badania Wydanie 23 października 2026

Prehabilitacja ruchowa przed operacją może skracać pobyt w szpitalu, lecz większość porównań pozostaje niepewna

Rower stacjonarny i pozostały sprzęt treningowy w sali ćwiczeń.
Materiał ilustracyjny · TChapman9 / Wikimedia Commons · CC BY 2.0

Programy ćwiczeń wykonywane przed operacją wiązały się w części porównań z mniejszą liczbą powikłań, krótszym pobytem w szpitalu i lepszą jakością życia niż zwykłe przygotowanie lub inne strategie prehabilitacji. Najbardziej przekonujący ilościowo wynik dotyczył skrócenia hospitalizacji, natomiast oszacowanie redukcji powikłań opierało się na dowodach o bardzo niskiej pewności. Nie wykazano wyraźnej poprawy pooperacyjnego powrotu sprawności fizycznej.

Metaanaliza sieciowa objęła 96 randomizowanych badań i 7396 dorosłych przygotowywanych do różnych planowych zabiegów. Połączenie treningu aerobowego, ćwiczeń oddechowych i zadań funkcjonalnych wiązało się z mniejszym prawdopodobieństwem powikłań: iloraz szans, OR, wyniósł 0,16 (95% przedział ufności: 0,05–0,60), ale pewność tego wyniku oceniono jako bardzo niską. Ten sam typ programu skracał pobyt średnio o 3,4 dnia (średnia różnica, MD: −3,4; 95% CI: −5,7 do −1,0), przy umiarkowanej pewności dowodów.

Połączenie treningu aerobowego i siłowego poprawiało jakość życia związaną ze zdrowiem w porównaniu z komparatorami; standaryzowana średnia różnica, SMD, wyniosła 0,67 (95% CI: 0,07–1,27), przy niskiej pewności dowodów. Szeroki przedział wskazuje, że rzeczywista wielkość korzyści może się istotnie różnić. Autorzy podkreślili dużą niejednorodność populacji, zabiegów i programów oraz przewagę dowodów o niskiej lub bardzo niskiej pewności.

Dlaczego to ważne

Prehabilitacja jest interwencją złożoną: efekt może zależeć od czasu pozostałego do operacji, wydolności wyjściowej, rodzaju zabiegu, nadzoru oraz rzeczywiście wykonanej dawki. Z tego powodu nazwa programu nie wystarcza do przeniesienia wyniku na dowolny oddział czy grupę chorych.

Metaanaliza sieciowa umożliwia zestawienie wielu kombinacji ćwiczeń, także wtedy, gdy nie porównano ich bezpośrednio w jednym badaniu. Ranking prawdopodobieństwa nie przesądza o przewadze jednego pakietu. Szczególnie ostrożnie należy czytać bardzo duży szacowany spadek ryzyka powikłań, ponieważ niska pewność oznacza, że kolejne dobrze zaprojektowane badania mogą istotnie zmienić ten wniosek.

Znaczenie dla praktyki

W przygotowaniu okołooperacyjnym można rozważać program łączący trening wydolnościowy, oddechowy i funkcjonalny, jeśli pozwalają na to czas, stan pacjenta oraz organizacja opieki. Wynik nie ustanawia jednak uniwersalnego protokołu dla wszystkich zabiegów.

Wdrożenie warto opisywać przez rzeczywistą dawkę, frekwencję i tolerancję oraz oceniać za pomocą wcześniej ustalonych punktów końcowych, takich jak wydolność funkcjonalna, powikłania i długość pobytu. Ułatwia to odróżnienie skuteczności samej koncepcji od problemów z dostępnością albo realizacją programu.

Źródło: PubMed / British Journal of Anaesthesia · 22 września 2026
Otwórz źródło pierwotne

Wyszukiwarka

Wpisz minimum 2 znaki. Wyniki można wybierać strzałkami.

Wyszukaj strukturę anatomiczną lub test kliniczny…

Wpisz minimum 2 znaki • działa bez polskich znaków
Przewijanie do góry