Terapia grupowa czy indywidualna? Przegląd nie potwierdził ogólnej przewagi żadnego formatu
Przy podobnej zawartości terapii większość ocenianych wyników nie wykazała istotnych różnic między zajęciami grupowymi a indywidualnymi. Nie oznacza to potwierdzonej równoważności: pewność dowodów była niska lub bardzo niska, a większość prób miała wysokie ryzyko błędu. Dostępne dane nie uzasadniają ogólnego twierdzenia, że jeden format jest zawsze skuteczniejszy.
Przegląd opublikowany 29 września w Frontiers in Rehabilitation Sciences objął jedenaście badań randomizowanych, w tym osiem z fizjoterapii, dwa z logopedii i jedno z terapii zajęciowej. Przeszukano Embase, PubMed i Web of Science do maja 2025 roku. Warunkiem było porównanie podobnych protokołów realizowanych w dwóch formatach. Ostatecznie wszystkie włączone interwencje odbywały się stacjonarnie.
W fizjoterapii badano między innymi rehabilitację po udarze, chorobę Parkinsona, przewlekły ból kolana, trening mięśni dna miednicy i zaburzenia koordynacji u dzieci. W całym przeglądzie dla 67 z 76 ocenianych wyników nie stwierdzono istotnej różnicy, pięć sprzyjało grupie, a cztery pracy indywidualnej. Są to punkty końcowe, często po kilka z jednej próby; nie stanowią 76 niezależnych badań.
Ze względu na różnorodność nie wyliczono wspólnego efektu metaanalitycznego. Osiem prac oceniono jako obciążone wysokim ryzykiem błędu, a w pozostałych trzech stwierdzono zastrzeżenia.
Dlaczego to ważne
Format organizacyjny bywa utożsamiany z jakością opieki, choć sam stosunek liczby terapeutów do uczestników nie opisuje treści, intensywności, dopasowania i nadzoru. Porównywanie podobnych protokołów jest mocną stroną pytania postawionego w tym przeglądzie, ale małe próby ograniczają możliwość wykrywania umiarkowanych różnic.
Większość badań była krótka, a tylko trzy zawierały późniejszą kontrolę po dwóch lub sześciu miesiącach. Przegląd nie rozstrzyga też o formatach zdalnych. Niepewności nie można usuwać samą liczbą nieistotnych statystycznie porównań — potrzebne są precyzyjne oszacowania w konkretnych rozpoznaniach i badania zaplanowane do wykazania nie gorszej skuteczności.
Znaczenie dla zawodu
Przy projektowaniu zajęć grupowych znaczenie mają wspólny cel uczestników, możliwość dostosowania obciążeń, czas indywidualnej informacji zwrotnej i pomiar efektów. Format może być dobierany do potrzeb klinicznych oraz możliwości organizacyjnych bez deklarowania jego automatycznej wyższości.
Ewentualne skrócenie kolejki lub ograniczenie kosztu wymaga osobnego sprawdzenia, z uwzględnieniem frekwencji i potrzebnego personelu. Ten przegląd nie potwierdza, że zastępowanie terapii indywidualnej grupową zachowa wyniki w każdej populacji.
Otwórz źródło pierwotne