Suche igłowanie jako dodatek w tendinopatii: duży wynik liczbowy, bardzo duża niejednorodność
Cureus · 2025 · 09.2026„Czy dodanie suchego igłowania do ćwiczeń zmniejsza ból w tendinopatiach bardziej niż same ćwiczenia?”
Omówienie badania
W tendinopatii szczególnie łatwo ulec dużej liczbie w metaanalizie. Jeśli zbiorczy wynik pokazuje ponad dwa punkty różnicy bólu, wygląda to jak silny argument za terapią. Trzeba jednak sprawdzić, czy badania mierzyły podobnych pacjentów, podobne ścięgna i podobny sposób igłowania. Tutaj właśnie pojawia się największy problem.
Przegląd obejmował cztery badania i 255 uczestników z tendinopatiami w różnych lokalizacjach. Porównywano ćwiczenia z ćwiczeniami uzupełnionymi suchym igłowaniem, a głównym wynikiem było natężenie bólu.
Średnia różnica bólu wyniosła około -2,14 punktu na korzyść igłowania. Jednocześnie niejednorodność I² osiągnęła około 95%, co oznacza, że wyniki poszczególnych badań bardzo mocno się od siebie różniły. Przy takiej rozbieżności jedna średnia liczba może być myląca.
Dodatkowym ograniczeniem jest łączenie różnych tendinopatii, które nie muszą reagować identycznie. Mała liczba badań utrudnia też ocenę publikacyjnego „przechyłu” i trwałości efektu.
Ćwiczenia z progresywnym obciążaniem pozostają podstawą terapii ścięgna. Igłowanie można rozważyć jako dodatek objawowy, ale nie jako metodę „regenerującą” ścięgno ani obowiązkowy element protokołu.
Wysoka niejednorodność może wynikać z różnych ścięgien, dawek ćwiczeń, technik igłowania i grup porównawczych. To właśnie dlatego pojedyncza średnia nie powinna być zamieniana w uniwersalny protokół. Pacjent z Achillesem nie musi reagować tak samo jak pacjent z łokciem czy barkiem.
Metody
- Przegląd systematyczny i metaanaliza czterech badań obejmujących 255 uczestników z tendinopatiami w różnych lokalizacjach.
- Porównywano programy ćwiczeń z tymi samymi lub podobnymi programami uzupełnionymi suchym igłowaniem.
- Głównym wynikiem było natężenie bólu.
- Mała liczba badań oraz łączenie różnych ścięgien ograniczały możliwość uogólnienia.
Wynik kluczowy
Średnia różnica bólu wyniosła około -2,14 punktu na korzyść suchego igłowania dodanego do ćwiczeń.
Niejednorodność I² wyniosła około 95%, czyli była bardzo wysoka.
Tak duża rozbieżność wyników oznacza, że zbiorczego efektu nie należy traktować jako przewidywalnej korzyści dla każdego pacjenta ani każdej tendinopatii.
Werdykt redakcji
Nie wyciągaj wniosku z samej wielkości efektu. Przy I² około 95% ważniejsze jest pytanie, dlaczego badania tak bardzo się różnią. Ćwiczenia pozostają podstawą, a igłowanie — jeśli w ogóle — powinno mieć ograniczony cel objawowy i nie zastępować progresji obciążenia ścięgna.
Znaczenie dla praktyki
Nie wyciągaj wniosku z samej wielkości efektu. Przy I² około 95% ważniejsze jest pytanie, dlaczego badania tak bardzo się różnią. Ćwiczenia pozostają podstawą, a igłowanie — jeśli w ogóle — powinno mieć ograniczony cel objawowy i nie zastępować progresji obciążenia ścięgna.
Tematy tego badania
Źródło
Tayyab M, et al. Dry Needling Combined With Exercise for Tendinopathy: A Systematic Review and Meta-Analysis. Cureus. 2025;17(9):e92833.
Archiwum przeglądów
Przeglądaj wszystkie opublikowane opracowania badań klinicznych.
Wszystkie omówienia