Żuchwa

Mandibula

Opis struktury
  • Żuchwa jest jedyną ruchomą kością czaszki. Tworzy dolny łuk zębowy, a jej wyrostki kłykciowe łączą się z kośćmi skroniowymi w stawach skroniowo-żuchwowych.
Typ kości
Kość różnokształtna
Region
Głowa i twarz
menu_book

Budowa i struktura anatomiczna

Typ kości

  • Kość różnokształtna

Punkty kostne i struktura

  • Do najważniejszych należą bródka, otwory bródkowe, część zębodołowa, kresy żuchwowo-gnykowe, kąty, wcięcia żuchwy, wyrostki dziobiaste i kłykciowe oraz otwory żuchwy prowadzące do kanałów żuchwy.

Powierzchnie stawowe

  • Głowa wyrostka kłykciowego łączy się przez krążek stawowy z dołem żuchwowym i guzkiem stawowym kości skroniowej. Zęby osadzone są w zębodołach, ale nie są stawami maziowymi.

Przyczepy mięśniowe

  • Mięsień żwacz przyczepia się do bocznej powierzchni gałęzi i kąta, skrzydłowy przyśrodkowy do strony przyśrodkowej, skroniowy do wyrostka dziobiastego, a skrzydłowy boczny do szyjki kłykcia i kompleksu stawowego. Do trzonu przyczepiają się także mięśnie dna jamy ustnej i część mięśni mimicznych.

Unerwienie i unaczynienie

  • Nerw i naczynia zębodołowe dolne wchodzą przez otwór żuchwy i biegną kanałem żuchwy. nerw oraz naczynia bródkowe wychodzą przez otwór bródkowy. Tętnica twarzowa krzyżuje dolny brzeg żuchwy przed mięśniem żwaczem.

Palpacja diagnostyczna

  • Palpuje się bródkę, trzon, kąty, gałęzie i kłykcie podczas ruchu żuchwy. Okolice otworów bródkowych oraz nerwu zębodołowego dolnego bada się delikatnie, a jamę ustną tylko przy zachowaniu odpowiednich zasad.
settings_accessibility

Znaczenie biomechaniczne

Rola biomechaniczna

  • Żuchwa wykonuje ruchy opuszczania, unoszenia, wysuwania, cofania i ruchy boczne. Ruch jest połączeniem obrotu oraz translacji kłykcia z krążkiem po guzku stawowym.

info Kliniczna interpretacja

  • Ocena żuchwy powinna obejmować tor otwierania ust, zakres ruchu, zgryz, mięśnie żucia i objawy nerwu zębodołowego dolnego. Sam trzask stawowy lub asymetria ruchu nie określają rodzaju patologii.
medical_services

Sieć powiązań

accessibility Połączone kości 2
layers Powiązane stawy 1
directions_run Powiązane mięśnie 13
route Powiązane nerwy 14
water_drop Powiązane naczynia 10
stethoscope Testy kliniczne 48
stethoscope Zaciskanie zębów z palpacją mięśnia żwacza stethoscope Test protruzji żuchwy przeciw oporowi stethoscope Unoszenie brwi stethoscope Unoszenie żuchwy przeciw oporowi stethoscope Uśmiech i odsłonięcie zębów
Pokaż więcej (43)
stethoscope Wysunięcie języka stethoscope Wysuwanie żuchwy przeciw oporowi stethoscope Zaciskanie zębów z oceną mięśni żwaczy i skroniowych stethoscope Zaciskanie zębów z palpacją mięśnia skroniowego stethoscope Porównanie z funkcją gałęzi brzeżnej żuchwy stethoscope Ruchy boczne żuchwy stethoscope Ruchy języka przeciw oporowi stethoscope Siła mięśni żucia stethoscope Odruch rogówkowy stethoscope Odruch żuchwowy stethoscope Odsłonięcie dolnych zębów stethoscope Otwarcie ust przeciw oporowi stethoscope Otwieranie ust z oceną zbaczania stethoscope Otwieranie ust z oceną zbaczania żuchwy stethoscope Ocena symetrii dolnej części twarzy stethoscope Ocena toru i zakresu otwierania ust stethoscope Ocena toru ruchu żuchwy stethoscope Ocena unoszenia dna jamy ustnej podczas połykania stethoscope Ocena unoszenia kąta ust stethoscope Ocena zaniku i fascykulacji stethoscope Ocena ruchu kości gnykowej i dna jamy ustnej podczas połykania stethoscope Ocena ruchu kości gnykowej podczas połykania stethoscope Ocena ruchów języka dla odróżnienia uszkodzenia XII stethoscope Ocena smaku według wskazań stethoscope Gwizdanie lub zaciskanie warg stethoscope Mocne zamknięcie oczu stethoscope Napinanie mięśnia szerokiego szyi stethoscope Obniżenie dolnej wargi przeciw lekkiemu oporowi stethoscope Obserwacja unoszenia kości gnykowej i krtani podczas połykania stethoscope Ocena mięśni podgnykowych stethoscope Ocena obniżania dolnej wargi stethoscope Badanie nerwu twarzowego stethoscope Badanie ruchowej części V3 stethoscope Cofanie żuchwy przeciw oporowi stethoscope Badanie czucia V3 i odruchu żuchwowego stethoscope Badanie czucia w polu V3 stethoscope Badanie czucia V1-V3 stethoscope Badanie czucia V3 stethoscope Test wysunięcia wargi dolnej i napięcia brody stethoscope Test otwierania ust przeciw oporowi stethoscope Palpacja stawu skroniowo-żuchwowego stethoscope Test oporu dla mięśni żucia stethoscope Test ruchomości żuchwy
healing Powiązane patologie 26
format_list_bulleted

Źródła naukowe

  • article

    Dalley, Arthur F., Agur, Anne M. R.: Moore’s Clinically Oriented Anatomy

    2026 | Publication date: 20 January 2026. No verified book-level DOI in the publisher metadata.; Wydanie 10; ISBN 9781975241582

    Zobacz źródło open_in_new
  • article

    Standring, Susan, Tubbs, Shane R.: Gray’s Anatomy: The Anatomical Basis of Clinical Practice

    2026 | Publication date: 30 October 2025; copyright year: 2026. No verified book-level DOI in the publisher metadata.; Wydanie 43; ISBN 9780443124785

    Zobacz źródło open_in_new
  • article

    Drake, Richard L., Vogl, A. Wayne, Mitchell, Adam W. M.: Gray’s Anatomy for Students

    2024 | Publication date: 20 March 2023; copyright year: 2024. No verified book-level DOI in the publisher metadata.; Wydanie 5; ISBN 9780323934237

    Zobacz źródło open_in_new
  • article

    Netter, Frank H.: Netter Atlas of Human Anatomy: Classic Regional Approach

    2027 | Publication date: 19 March 2026; copyright year: 2027. No verified book-level DOI in the publisher metadata.; Wydanie 9; ISBN 9780443118685

    Zobacz źródło open_in_new

Wyszukiwarka

Wpisz minimum 2 znaki. Wyniki można wybierać strzałkami.

Wyszukaj strukturę anatomiczną lub test kliniczny…

Wpisz minimum 2 znaki • działa bez polskich znaków
Przewijanie do góry